Słownik IT — 50 najważniejszych pojęć

Pełen słownik terminologii IT po polsku. RODO, MFA, EDR, SLA, M365 i 46 innych — wyjaśnione zrozumiale.

2

2FA

Two-Factor Authentication. Patrz MFA. Drugi czynnik (SMS, app, token).

A

API

Application Programming Interface — protokół wymiany danych między aplikacjami. REST, GraphQL, SOAP.

AD (Active Directory)

Usługa katalogowa Microsoft do zarządzania użytkownikami, komputerami, uprawnieniami w sieci firmowej.

Azure

Chmura Microsoft. Wirtualne maszyny, bazy danych, AD, M365 backend. Alternatywa: AWS, GCP.

B

Backup

Kopia zapasowa danych. Strategia 3-2-1: 3 kopie, 2 nośniki, 1 offsite. Bez backupu nie ma firmy.

BitLocker

Szyfrowanie dysków w Windows. Włącz na laptopach służbowych — chroni dane przy kradzieży.

BSOD

Blue Screen of Death. Krytyczny błąd Windows. Zapisz kod błędu — diagnostyka.

C

CRM

Customer Relationship Management. Pipedrive, Salesforce, HubSpot. Baza klientów + sprzedaż.

CDN

Content Delivery Network. Cloudflare, AWS CloudFront. Przyspiesza ładowanie stron www.

Cyberbezpieczeństwo

Ochrona systemów IT przed atakami. MFA, EDR, segmentacja, szkolenia, plan reakcji.

D

DKIM

DomainKeys Identified Mail. Podpis kryptograficzny maila — chroni przed spoofingiem.

DMARC

Domain-based Message Authentication. Polityka co robić z mailami które nie przeszły SPF/DKIM.

DNS

Domain Name System. Tłumaczy domeny na adresy IP. Bez DNS nie ma internetu.

E

EDR

Endpoint Detection & Response. Nowoczesny antywirus z AI. CrowdStrike, SentinelOne, Defender for Endpoint.

Exchange

Serwer pocztowy Microsoft. Część M365 (Exchange Online) lub on-premise.

F

Firewall

Zapora sieciowa. Filtruje ruch między sieciami. FortiGate, pfSense, Sophos, Mikrotik.

G

GPO

Group Policy Object. Centralne zarządzanie ustawieniami Windows przez AD.

H

Helpdesk

Wsparcie techniczne dla użytkowników. L1 (proste), L2 (admin), L3 (specjalista).

Hyper-V

Wirtualizacja Microsoft. Pozwala uruchamiać wiele systemów na jednym serwerze.

I

IDS/IPS

Intrusion Detection/Prevention System. Wykrywa i blokuje ataki na sieć.

Intune

Microsoft Endpoint Manager. Zarządzanie urządzeniami (MDM): polityki, aktualizacje, aplikacje.

K

KSeF

Krajowy System e-Faktur. Obowiązkowy od 2026. Integracja z Symfonia, Optima, Wapro.

L

LAN

Local Area Network. Sieć lokalna w firmie. Switche, kable, Wi-Fi.

LiteSpeed

Szybki serwer www. Alternatywa dla Apache/Nginx. Z LSCache przyspiesza WordPress 10×.

M

M365

Microsoft 365 (dawniej Office 365). Pakiet biurowy + Exchange + Teams + OneDrive + SharePoint.

MFA

Multi-Factor Authentication. 2-step login (hasło + SMS/app). Obowiązek dla każdego konta firmowego.

N

NAS

Network Attached Storage. Serwer plików (Synology, QNAP). Lokalne pliki, backup, kamery.

O

OneDrive

Chmura plików Microsoft. 1TB w M365. Synchronizacja, współpraca, wersjonowanie.

P

Phishing

Atak socjotechniczny — fałszywy mail/SMS aby wyłudzić hasło. Najczęstszy wektor ataku.

PowerShell

Konsola skryptowa Microsoft. Automatyzacja Windows, AD, M365. Must-have dla admina.

R

Ransomware

Złośliwe oprogramowanie szyfrujące pliki — żąda okupu. NIE PŁACIĆ. Backup offline = ratunek.

RDP

Remote Desktop Protocol. Zdalny pulpit Windows. Port 3389. Zabezpiecz VPNem.

RODO

Rozporządzenie o ochronie danych osobowych. Wymaga: rejestr czynności, MFA, szyfrowanie, plan reakcji.

S

SaaS

Software as a Service. Software w chmurze (M365, Salesforce, Slack). Płatność miesięczna.

SLA

Service Level Agreement. Umowa o gwarantowanym poziomie usług. Czasy reakcji i naprawy.

SOC

Security Operations Center. Monitorowanie bezpieczeństwa 24/7. Wykrywa i reaguje na ataki.

SPF

Sender Policy Framework. Rekord DNS który mówi kto może wysyłać maile z Twojej domeny.

SSD

Solid State Drive. Szybki dysk bez ruchomych części. 5× szybszy od HDD.

SSL/TLS

Szyfrowanie połączenia. HTTPS = TLS. Cert: Let\’s Encrypt (darmowy) lub komercyjny.

T

Teams

Microsoft Teams. Komunikator + spotkania + plików + telefonia. Część M365.

U

UPS

Uninterruptible Power Supply. Awaryjne zasilanie. Chroni serwery przed wyłączeniem prądu.

V

VLAN

Virtual LAN. Logiczna separacja sieci. Wymaga managed switcha. Segmentacja = bezpieczeństwo.

VPN

Virtual Private Network. Szyfrowany tunel do firmowej sieci. WireGuard, OpenVPN, IPsec.

VoIP

Voice over IP. Telefonia przez internet. Tańsza i elastyczniejsza niż klasyczne PBX.

W

WAN

Wide Area Network. Sieć między oddziałami. Często łączona przez VPN site-to-site.

Wi-Fi 6

Najnowszy standard 802.11ax. 4× szybszy od Wi-Fi 5, lepszy dla wielu urządzeń.

WordPress

CMS — system zarządzania treścią. 40% wszystkich stron www na świecie.

Z

Zero Trust

Architektura bezpieczeństwa. Nikt nie ma domyślnego zaufania, każde żądanie weryfikowane.

Zero-day

Nieznana podatność — bez łatki. Atak przed publikacją CVE. Wysokie ryzyko.

Chcesz wiedzieć więcej?

Zadzwoń — wyjaśnimy każde pojęcie i pomożemy z wyborem rozwiązania.